Mae plaid wleidyddol Aung San Suu Kyi wedi cipio mwyafrif yn etholiadau Burma gan olygu y gallai hanner canrif o lywodraeth filwrol yn y wlad ddod i ben.

Yn ôl panel etholiad Burma mae gwrthblaid y Gynghrair Genedlaethol dros Ddemocratiaeth (NLD) bellach wedi ennill dros 329 o’r seddi sydd angen arni ar gyfer mwyafrif yn y senedd dwy siambr sydd â 664 aelod.

Dyw holl bleidleisiauau’r etholiad gafodd ei chynnal dydd Sul ddim wedi cael eu cyfrif eto, ond mae’n ymddangos bod plaid Aung San Suu Kyi wedi sicrhau mwyafrif llawer mwy na’r disgwyl.

Dyma fyddai’r tro cyntaf ers 53 mlynedd i’r wlad beidio â bod dan reolaeth filwrol, ac er nad yw’r fyddin wedi cydnabod buddugoliaeth yr wrthblaid eto, maen nhw wedi addo parchu’r canlyniad terfynol.

Gwaharddiad

Cipiodd y fyddin bŵer yn Burma, sydd hefyd yn cael ei galw yn Myanmar, yn 1962 gan ddefnyddio’u grym i wrthsefyll unrhyw brotestiadau o blaid democratiaeth.

Roedd Aung San Suu Kyi yn un o arweinwyr y mudiad democrataidd hwnnw ac fe enillodd ei phlaid etholiad yn 1990, ond fe wrthododd y fyddin a chydnabod y canlyniad gan garcharu Aung San Suu Kyi  yn ei chartref wedi hynny.

Cafodd hi ei rhyddhau yn 2010, a blwyddyn yn ddiweddarach fe gynhaliwyd etholiad a enillwyd gan y cyn-gadfridog Thein Sein, gyda’r fyddin yn dal eu gafael ar bŵer o fewn rhai rhannau o’r llywodraeth.

Mae disgwyl i’r NLD fynd ati i ddewis ei arlywydd ei hun nawr yn dilyn canlyniadau’r etholiad diweddaraf, ac er bod Aung San Suu Kyi dal wedi’i gwahardd yn swyddogol rhag bod yn arlywydd dywedodd y byddai mwy na thebyg yn rheoli mewn rhyw fodd.